तुळसीमाळा घालुनि कंठी ।

तुळसीमाळा घालूनि कंठी |

उभा विटेवरी जगजेठी |

अवलोकोनी पुंडलिका दृष्टी |

असे भीमातटीं पंढरीये ||१||

भुक्ति मुक्ति जयाच्या कामारी |

ऋध्दीसिध्दी वोळगती द्वारीं |

सुदर्शन घरटी करी |

काळ कांपे दुरी धाकें तया ||२||

जगज्जननी असे वाम भागीं |

भीमकी शोभली अर्धांगीं |

जैसी विद्युल्लता झळके मेघीं |

दर्शनें भंगी महा दोष ||३||

सुखसागर परमानंदु |

गोपी गोपाळां गोधनां छंदु |

पक्षी श्वापदां जयाचा वेधु |

वाहे गोविंदु पावा छंदें ||४||

मुखमंडित चतुर्भुजा |

मनमोहन गरुडध्वजा |

तुका म्हणे स्वामी माझा |

पावें भक्तकाजा लवलाहीं ||५||

भावार्थ - 

          पंढरीत चंद्रभागेच्या तीरावर गळ्यात तुळशीच्या माळा घालून पुंडलिकाकडे पाहात जगत्श्रेष्ठ पांंडुरंग विटेवर उभा आहे .||१||

भुक्ती आणि मुक्ती ह्या ज्याच्या काम करणाऱ्या दासी आहेत , ऋध्दी आणि सिध्दी ह्या दारात उभ्या राहून ज्याची सेवा करतात , ज्याचे सुदर्शनचक्र पंढरीच्या भोवती फिरत आहे ; आणि त्याच्या भयाने काळ दूर उभा राहून थरथर कापत आहे .||२||

             जगज्जननी रुक्मिणी ज्याची अर्धांगी असून ती ज्याच्या वामभागी शोभत आहे .मेघात जशी वीज चमकावी , त्याप्रमाणे मेघःश्याम श्रीहरीच्या जवळ गौरवर्णीय रुक्मिणी झळकत आहे .||३||

            हा हरी सुखाचा सागर व परमानंदरूप आहे .गोकुळात असताना या हरीचा गोपी , गोपाळ , गोधनें , पशु ,पक्षी यांना छंद लागला होता .कारण , हा गोविंद वेणु वाजवून सर्वांना आपला छंद लावीत होता .||४||

            तुकाराम महाराज म्हणतात , ज्याचे मुख सुंदर असून ज्याला चार बाहू आहेत , ज्याच्या ध्वजावर गरुडाचे प्रतीक असून जो भक्तांच्या मनाला मोहित करणारा आहे , असा स्वामी भक्तकार्यार्थ तातडीने धावत जातो .||५||

||जय विठ्ठल ||जय तुकोबाराय ||

     *फळ पिके देंठीं।*

     *निमित्य वारियिची भेटी।।१।।*

     *हा तो अनुभव रोकडा।*

     *कळों येतो खरा कुडा।।२।।*

     *तोडलिया बळें।*

     *वांया जाती काचीं फळें।।३।।*

     *तुका म्हणे मन।*

     *तेथें सकळ कारण।।४।।*

     *भावार्थ:-कोणतेंहि फळ देंठाचे ठिकाणीं पक्वदशेला आलें म्हणजे त्याला खालीं पडण्यास एक वाऱ्याची झुळूक पुरी होते.*

     *हा सर्वांना प्रत्यक्ष अनुभव आहे,तो खरा किंवा खोटा हें सहज समजतें.*

     *पक्व दशेस न येतां कच्चीं फळे जर तोडलीं तर तीं नासून वायां जातात.*

     *तुकाराम महाराज म्हणतात,आपल्या एका मनाचे योगानेंच सर्व कार्यसिध्दि होते (धर्माच्या आणि भक्तीच्या योगानें स्थिर झालेल्या मनाला हरि-गुरु-कृपेचें निमित्त मिळालें कीं आत्मसाक्षात्कार होतो; आणि स्वैराचारी मन कच्च्या फळाप्रमाणें फुकट जातें. आपलें मनच कार्यसिध्दिला कारण होतें.).*

   *🌹🌹🌹शुभ सकाळ🌹🌹🌹*

   *⛳⛳🙏🏻राम कृष्ण हरि🙏🏻⛳⛳*

    *💐💐🙏🏻पांडुरंग हरि🙏🏻💐💐*